INSTINCTIEVE of	EMOTIONELE of	INTELLECTUELE of
BUIK TYPEN	HART TYPEN	HOOFD TYPEN
8. UITDAGER	2. HELPER	5. ONDERZOEKER
9. BEMIDDELAAR	3. DOENER	6. TEAMPLAYER
1. PERFECTIONIST	4. INDIVIDUALIST	7. OPTIMIST

 

De live interviews met de negen typen komen vanuit het werk van Helen Palmer en David Daniels..

8. Uitdager, Confronteerder, Baas, Leider

 

 

De Acht komt vanaf de buitenkant het hardste over. Op het werk zijn Achten assertief, bot en hebben ze geen angst; ze spreken uit wat ze denken en respecteren anderen die die ook doen. Ze houden van een sterke power basis, onafhankelijk van anderen en de competitie. Vaak zijn ze goed in het verkrijgen van kapitaal en vermogen. Achten houden niet van een bedreiging van hun autonomie of mensen die informatie voor hun verstoppen. Hierdoor zullen ze gaan confronteren net zo lang tot de waarheid er uit is of de bedreiging is geëlimineerd.

Achten hebben twee standen; aan of uit. In hun werk staan ze meestal op aan en gaan ze niets uit de weg. Thuis staan ze meestal uit, komen zachter over en zullen hun kwaliteiten gebruiken om het gezin te beschermen,en zijn typische vaderfiguren (ook als ze vrouw zijn!). Wanneer 8en hun veiligheid hebben verzekerd, laten ze hun zachtere kwaliteiten zien en worden helpers die bijzonder gul en soms filantropisch over kunnen komen. Achten in deze modus worden helden op een schaal die niemand kan matchen.

Minder gezonde Achten zijn soms minder goed in het vergaren van rijkdom maar kunnen er wel over praten en dromen, en soms het uitgeven zonder het te hebben (alhoewel de meeste Achten bijzonder gierig kunnen zijn!).

Terwijl sommige typen conflict proberen te vermijden (9,3, 7), laden de Achten zich op tijdens conflict (ze leven er van). Ze kunnen voor anderen hierdoor onoverkoombare barrières vormen en mensen met minder energie compleet overvleugelen (zonder dat ze het soms door hebben). In perioden van historische crisis, is het vaak een Acht of iemand met een sterke Acht vleugel, die de boel redt als politiek of militair leider. Achten kunnen het meeste goede werk verrichten voor de mensheid als ze hun door hun ego heen kunnen werken. Als ze dit niet willen zien dan kunnen het meedogenloze tirannen worden (Sadam Houssein, Joseph Stalin, Milosovitsch).

Beroemde Leiders: Franklin Roosevelt, Lyndon Johnson, Mikhail Gorbachev, Pablo Picasso, Sean Connery, Barbara Walters, Joseph Stalin, General H. Norman Schwarzkopf, Joop van den Ende, Lee Towers, Emile Ratelband, Roy Martina.

Vergelijking met andere typen: Sommigen 1en komen over als 8en. Er zijn vele overeenkomsten - beide typen zijn onafhankelijke mensen met een strek wilskracht. Het verschil is dat de wil bij de 1 vaak naar binnen gaat en leid tot zelf-discipline, terwijl 8en met hun wil naar buiten gaan om hiermee hun omgeving te controleren. 1en willen de regels op een correcte wijze volgen, terwijl 8en de regels die iedereen moet volgen willen maken (zelf volgen ze deze regels vaak niet).

3en en 8en zijn beiden competatieve typen en zijn enorme charmeurs. Het verschil is dat 3en een face to face conflict zullen proberen te voorkomen, terwijl Achten dit soms juist zoeken. 8en hebben de voorkeur om hun competitie te elimineren, terwijl 3en willen laten zien dat ze superieur zijn over anderen.

 

9. Bemiddelaar

 

 

Negens worden wel de meest aardige mensen van het enneagram genoemd. Je krijgt ze bijna nooit boos! De onderliggende motivatie van de negen is balans van de geest. Terwijl andere typen beweging en stimulatie zoeken, probeert de negen conflict en stimulatie te vermijden. Hierdoor komen ze rustig en gebalanceerd over. De negen wordt ook wel het aardigste type van het enneagram genoemd. Gezonde negens zijn uitstekende bemiddelaars en bekijken alle aspecten van een probleem voor ze een beslissing nemen, het zijn goede luisteraars!. Gemiddeld gezonde negens bewegen mee met de omgeving en als ze al boos worden is het kort en verschijnt er al snel een glimlach. Gemiddelde negens bekijken alle kanten van een debat en zoeken de oplossing die hun rustig maakt. Soms gaan ze volledig mee met de mening van anderen en vergeten ze wat hun prioriteiten zijn. Ze worden onzichtbaar voor anderen.

Andere typen kunnen van negens geduld en het vermogen om te accepteren leren.

Negens kunnen zich op verschillende manieren laten zien. Introverte negens kunnen opgaan in hun omgeving en onzichtbaar worden, ze zoeken geen aandacht en laten geen sterke emoties zien. Extroverte negens vormen graag het middelpunt van belangstelling, met het doel iedereen gelukkig te laten zijn. Negens nemen vaak persoonlijkheid aspecten over van omgeving - het zogenaamde "samen smelten"- dit helpt negens de omgeving beter te begrijpen. De minder prettige kant van deze eigenschap is dat meer opgaan in de behoeften van anderen dan bezig te zijn met die van hun zelf.

Beroemde 9s: Ron Brandsteder, Luciano Pavarotti, Helmut Kohl, Walt Disney, Walter Cronkite, Ronald Reagan, Carl Jung.

Look a like met andere typen: zie twee en vijf.

 

1. Perfectionist/ Hervormers

 

 

 

De onderliggende motivatie van de 1 is om het goed te doen en te vermijden het fout te doen. Hervormer of Leraar is de meest actieve vorm van dit type. Perfectionist is de naam die in de meeste enneagram-richtingen wordt gebruikt.

Gemiddelde 1en worden gedreven door hun "innerlijke criticus", een set van innerlijke normen en waarden die behoorlijk streng kunnen zijn (voor zichzelf), deze set is onafhankelijk van de menig van anderen. De gemiddelde 1 heeft veel zelf-kritiek en kan ook kritisch zijn naar anderen omdat hij/zij van anderen dezelfde hoge standaarden verwacht. 1en krijgen veel van hun energie uit boosheid (ze zijn constant boos op zichzelf), op zijn best wordt deze energie gebruikt voor discipline, organisatie, sterke werk ethiek en liefde voor gelijkheid, gerechtigheid en waarheid. Minder gezonde 1en kunnen rigide worden in hun denken en opgesloten raken in hun "eigen" regels en principes en worden soms zo zelf-verdedigend dat ze, hoewel het logisch soms klopt, zichzelf en anderen er niet meehelpen.

Hoewel de 1 boosheid als drijfveer heeft speelt dit zich meer af in het binnenste van de 1 en zijn ze vaak boos op zichzelf . 1en laten hun boosheid bijna nooit zien aan anderen. Dit geeft vaak verwarring de 1 denk dat de ander zijn/haar boosheid ziet omdat hij/zij van binnen wel boos is. Anderen zien het echter niet of moeten de 1 goed kennen.

1en laten zich op verschillende manieren zien. Introverte 1en zijn, in hun reis om het perfecte individu te worden, bijzonder goed gemanierd. Extroverte 1en komen duidelijker naar buiten als ze zich bezig houden met sociale gerechtigheid of bij het strijden om zijn/haar principes te realiseren.

Beroemde 1en: Louis van Gaal, Johan Cruyff, Nelson Mandela, Hillary Clinton, Harrison Ford, Dalai Lama, Richard Rohr.

Lijkende op andere typen: acht.

TERUG NAAR SCHEMA

2. Helper

 

 

 

Helpers richten zich in hun leven het geven en ontvangen van onvoorwaardelijke liefde. Ze willen zeker weten dat ze het belangrijkste zijn in de harten van andere mensen en ervaren plezier als ze anderen in hun web kunnen vangen (soms op verleidelijke manieren). 2en worden aangetrokken door twee verschillende richtingen: mensen met de autoriteit (macht en kracht) wiens agenda ze kunnen ondersteunen en naar de meest behoeftigen die hun liefdevolle ondersteuning het meest nodig hebben.

Gezonde 2en zijn charmant en nemen hun rol in de maatschappij uiterst serieus. Ze helpen anderen spontaan en geven veel presentjes, ze maken zichzelf onvervangbaar zonder er iets voor terug te willen krijgen. Minder gezonde 2en geven nog steeds aan anderen maar verwachten er wel iets voor terug. Soms spelen ze de favoriet, de een wel helpend en de andere totaal niet.

2en zijn altijd afgestemd op de behoeften van anderen en hebben hierdoor de grootste moeite hun "eigen" behoeftes te ontdekken. De primaire modus is helpen van anderen. Bij een gezonde afstemming geven ze je precies wat je nodig hebt. Ongezond gaan ze er van uit te weten wat jij nodig hebt; je weet het zelf niet maar zij weten het wel. Soms komt dit opdringerig over. 2en die niet meer kunnen of mogen helpen voelen zich niet gelukkig!!

Beroemde 2en: Moeder Teresa, Bill Cosby, Gloria Estefan, Madonna, Dolly Parton, Glenn Close, Sophia Loren.

Vergelijking met andere typen: Negens en Tweeën zijn beiden meer afgestemd op de behoeften van anderen dan op die van zichzelf en vinden het beiden plezierig goede gevoelens te hebben voor anderen. Het verschil is dat 9s zichzelf volledig kunnen wegcijferen in het voordeel van de ander. 2en doen dit niet, ze vergroten hun ego door het helpen van anderen. 9s worden ook wel ego-loos genoemd (vandaar de meest aardige!).

 

3. Doener, Motivator, Achiever, Kameleon

 

 

Doeners houden van succes en willen dat anderen hun successen zien en waarderen. 3en zijn vaak indrukwekkende mensen met bijzonder goede referenties, behaalde resultaten en persoonlijke contacten. Binnen de omgeving waar ze excelleren zijn het de meest succesvolle netwerkers! Als kameleon passen ze zich aan aan elke situatie en weten dat succes in iedere cultuur een andere betekenis heeft. Hierdoor zijn ze vaak geliefd bij verschillende groepen van mensen.

Door hun "onbewuste" aanpassing, de kameleon, aan hun omgeving kunnen ze met iedereen goed opschieten en hebben ze bijna geen vijanden. Dit maakt ze verkopers en p.r.-mensen bij uitstek.

Omdat ze kwaliteiten hebben die iedereen zoekt hebben ze een natuurlijk vermogen om anderen te motiveren (motivatie door het voorbeeld te zijn).

Extroverte 3en zijn charmant en praten makkelijk - populaire mensen die hun netwerk vermogens gebruiken om hun carrière en imago te verbeteren (deze twee zijn vaak aan elkaar verbonden). Introverte 3en willen zichzelf nog steeds laten zien, maar doen dit meer door goed werk te verrichten (competentie laten zien) dan door show. Ongezonde 3en herken je door een niet te stoppen liefde voor zichzelf, eindeloos pratend over hun successen en "soms" verzonnen contacten met beroemde mensen.

Beroemde Doeners: John de Mol, Ronald Reagan, Sharon Stone, Bill Clinton, Anthony Robbins, Arnold Schwarzenegger, Jimmy Carter, Brooke Shields, Tom Cruise, Katharine Hurley.

Lijkende op: Drieën herkennen zich vaak in alle typen (kameleon). Het zijn echter assertieve mensen, Doeners, die zich hierdoor aangetrokken voelen tot de Acht en de Zeven.

 

4. Individualist, Romanticus, Artiest

 

 

Vieren zijn, primair, de meest gevoelige personen van het enneagram. 4en combineren emotionele intensiteit, gevoeligheid en intuïtie in 1 persoonlijkheid. 4en accepteren geen oppervlakkigheid of alledaagsheid en zijn verontrust als hun omgeving dat wel doet (ze verdelen mensen in twee categorieën: gevoelig en ongevoelig). Vieren zijn vaak enorm en hierdoor soms pijnlijk, zelf-bewust. Persoonlijke of spirituele groei word door hun vaak als een constante transformatie ervaren (transformatie = sterven en weer geboren worden). Door hun emotioneel bewustzijn weten ze perfect hoe ze anderen kunnen helpen tijdens moeilijk perioden.

Vieren zijn de minst begrepen persoonlijkheden binnen de klassieke psychologie. Hun, tijdens een interne crisis of depressie, enorme stemmingswisselingen worden vaak niet begrepen. 4en stemmen zich echter automatisch af op hun omgeving, het leerproces is de "eigen" gevoelens te kunnen onderscheiden van de gevoelens cq stemmingen van anderen.

De vier is herkenbaar door haar of zijn "unieke" gedrag binnen een bepaalde omgeving. Vergelijk de romantische, maar toch unieke, Prinses Diana met de extroverte verschijning van Herman Brood. Beiden vieren binnen de range Individualist en Romanticus.

Gezonde 4en geven expressie aan zichzelf door originele en betekenis volle kunst, visueel, theatraal of literair. Middelmatige tot ongezonde 4en worden steeds drukker tot hyper-actief (dit om de depressie of emoties te onderdrukken). Dit kan in ongezond gedrag leiden tot roekeloos gedrag waarbij ze denken "Ik ben alle hoop toch kwijt dus waarom zou ik niet iets wilds doen".

4en brengen de intensiteit in hun relaties, soms met dramatische resultaten. Ze hebben de mogelijkheid hun partners emoties diep te raken, soms met pijnlijke gevolgen. Alledaagsheid vermijdend, worden 4en aangetrokken tot mysterieuze, op afstand aanwezige partners. Dit kan leiden tot aantrek en afstoot relaties waarbij de ander er in wordt getrokken vanwege het eerst mysterieuze, later blijkt dit toch maar heel gewoon en wordt de partner weer afgestoten. Op het moment dat de afstand er weer is gaat de 4 naar zijn fantasie en fantaseert dat het toch nog niet zo slecht was, komt weer in met mysterie terecht en de cyclus begint opnieuw.

Beroemde voorbeelden: Ruud Gullit, Vanessa, Jos Brink, Prinses Diana, Herman Brood, Vincent Van Gogh, Don Richard Riso, Theodore Donson, Michael Jackson, Dennis Rodman.

Vergelijking met anderen: Vanwege het onbewuste streven naar "uniekheid" en "individualisme" hebben Vieren en Zevens beiden een hekel aan alledaagsheid en zoeken het avontuur. Vieren zoeken meer het innerlijke avontuur wat gepaard gaat met emotioneel plezier en pijn. Zevens zijn pijn vermijdend en zoeken meer wereldlijke avonturen.

TERUG NAAR SCHEMA

 

5. Onderzoeker, Observeerder, Denker

 

 

De Vijf is mentaal de meest intensieve persoonlijkheid van het het enneagram en maakt hier optimaal gebruik van. 5en denken vaak eerst na voordat ze in actie komen. Soms worden 5en beschreven als het meest objectief. Voordat ze een beslissing nemen willen ze alle kanten van de zaak bekijken en bestuderen. Modellen en structuren vormen het favoriete werkgebied van de vijf. Hierdoor houden ze van een wetenschappelijke benadering, 5en maken hun eigen hypothese hierover die hierna intens en met grote focus mentaal wordt getoetst.

Gezond zijn 5en uitstekende onderzoekers, scherpe observeerders, hebben goede inzicht en lossen hierdoor vaak problemen op voordat anderen ze zien. Vijven werken het liefst onafhankelijk en kunnen jaren voor zichzelf werken, zonder erkenning en aansporing, om dan met iets te komen waar niemand aan had gedacht (en zeker niet van wist dat ze er mee bezig waren).

Soms kan deze onafhankelijkheid in middelmatig tot ongezond gedrag leiden tot sociale isolatie. Ongezonde 5en houden niet van communiceren en drijven anderen weg om hun mentale onafhankelijkheid te behouden. Onder spanning trekken 5en zich steeds meer terug en hebben ze meer tijd nodig voor zichzelf. Net als de Vier gaat de Vijf naar een fantasie-wereld, hier meer een omgeving van mentale modellen en structuren.

Zoals bij de andere typen komen Vijven op verschillende wijzen over - sommigen zijn intellectueel arrogant, terwijl anderen aardig en attent zijn. Het denken van de Vijf is vaak vrij van de verwachtingen van anderen en van tradities uit het verleden -hierdoor zijn 5en bijzonder sterk in de mentale arena, net zo sterk als de Acht kan zijn historische grootsheid en actie-gerichte prestaties.

Bekende voorbeelden: Newton, Charles Darwin, Frederich Nietsche, Karl Marx, Wolfgang von Goethe, Woody Allen, Lenin, Russ Hudson.

Vergelijking met andere typen: zie de Negen.

6. Team-player, Loyalist, Skepticus, Beschermer

 

 

 

Zessen zijn tegelijkertijd affectief en skeptisch. Ze houden van mensen, maar zijn ook bang voor de macht die anderen op hun hebben. Ze waarderen vertrouwen, en wanneer ze iemand vertrouwen, vriend of baas, dan zijn ze extreem loyaal naar deze mensen. Deze verbinding kan zo sterk zijn dat wanneer deze vertrouwde mensen weggaan of verhuizen de 6's passie voor het leven met hun mee verhuist.

6en hebben een skeptische geest die hun goed maakt in het herkennen van bullsh-t en het bespeuren van verschillende loyaliteiten. Zessen worden ook wel teamplayers genoemd omdat ze goed kunnen werken in een groep die ze vertrouwen. In een team houden ze de overige players aan de gezette kaders. Buiten het potje plassen wordt direct opgemerkt en getoetst aan de team-afspraken. Het zijn briljante leiders tegen een vijand (waaronder dead-lines), en ze werken het liefst vanuit een underdog-positie. Zonder een vijand gaan 6en met hun onzekerheid naar binnen of maken zelf vijanden en kunnen hierdoor paranoïde worden.

Vele zessen hebben een goed gevoel voor humor die zich nergens aan bindt en toch grappig is.

Zessen hebben een onderliggende behoefte aan structuur en duidelijkheid. Ze voelen zich hierdoor bijzonder goed thuis in grote ondernemingen en overheden (van wieg tot graf verzorgd). Zonder structuur is het moeilijk anderen te vertrouwen en kunnen ze zich niet binden. Hierdoor voelen ze zich ongelukkig, komen onder steeds grotere spanning en laten hun ongezonde kanten zien.

Beroemde zessen: George Bush, Kim Basinger, Helen Palmer, David Daniels, David Letterman, Andy Rooney, Richard Nixon, Franz Schubert, Ross Perot, Mel Gibson.

Vergelijking met andere typen: 6en en 1en houden zich het meest aan de regels. Beiden zijn loyaal en hebben vertrouwen in tradities. Het verschil is dat 1en meer loyaal zijn aan principes, idealen en organisaties en 6en meer loyaal zijn aan mensen. Ook zijn 1en meer onafhankelijk van de mening van anderen dan 6en, die zich meer aan anderen die ze vertrouwen verbinden.

Vijven en Zessen stellen beiden veel vragen, kunnen soms pessimistisch overkomen en zijn goed in het bedenken van worst-case scenario's. 6en hebben echter een grotere behoefte om aardig gevonden te worden, Vijven absoluut niet. De psyche van de Zes zal hierdoor meer op anderen zijn gericht en zich niet goed terug kunnen trekken uit de sociale omgeving.

 

7. Optimist, Avonturier

 

 

 

Zevens hebben een hekel aan verveeldheid en houden van stimulerende activiteiten. Het kunnen echte avonturiers zijn die tijdens hun leven steeds weer "heftige" activiteiten en ervaringen opzoeken. Ze zijn natuurlijke entertainers met snelle en leuke grappen, levendige verhalen, soms echter wat sensationeel. Gezonde Zevens zijn uitbundig en willen altijd plezier. Ongezonde 7s kunnen soms kinderlijk over door hun vraag naar directe aandacht en applaus.

7s praten en bewegen meestal snel en doen verschillende dingen op het zelfde moment. Wanneer ze met je praten is hun aandacht snel afgeleid en als het onderwerp niet interessant genoeg zijn ze er nog wel maar luisteren ze niet meer. Hun aandacht gaat naar dat wat ze mogelijk missen op het moment dat ze met je praten. Ze blijven hun omgeving af scannen. 7s komen over als slimme mensen met een sterk improvisatie vermogen, zijn het middelpunt van het feest maar zijn zo weg als er opgeruimd moet worden.

Soms worden 7s ook wel generalisten genoemd omdat ze snel zijn in het onder de knie krijgen van verschillende disciplines. Hierdoor zijn ze tevens goed in het combineren van verschillende kwaliteiten. Gezonde 7s kunnen bijzonder productief zijn terwijl ze toch nog plezier beleven aan hun werk. Minder gezonde 7s voeren vaak een strijd tegen verveeldheid, wat tot een depressie kan leiden als de verveeldheid het wint.

Zevens zijn goed in het genereren van ideeën en constant bezig hun geest bezig te houden met wat ze "na het gesprek of deze opdracht" kunnen gaan doen. Alles wat ze gaan doen moet absoluut meer plezier geven dan het huidige alternatief. Onder spanning kan dit leiden tot vlucht gedrag waarbij ze de opdracht op het gesprek het liefst direct afbreken om naar een leuker alternatief te gaan. Minder gezonde 7s maken opdrachten dan ook liever niet af en zoeken constant naar alternatieven.

Beroemde 7s: John F. Kennedy, Peter Fonda, Pierre Cardin, Tom Hanks, Eddy Murphy, Steven Spielberg.

Vergelijking met andere typen: zie de 4.

Ondanks dat 7s soms oppervlakkig en snel over kunnen komen is de 7 zich wel bewust van zijn of haar innerlijke gevoelens. Het delen hiervan is een grote uitdaging omdat ze als optimisten liever niet depressief of down over willen komen. Het innerlijke leven van de 7 kan net zo beweeglijk zijn dan dat van de 4. Terwijl er 4en zijn die een muurtje rondom zichzelf hebben opgebouwd en altijd optimistisch overkomen willen komen.

 

TERUG NAAR SCHEMA